مثل یک استاد فکر کنید:نکات کلیدی برای پیشرفت در دوران دکتری و کسب مهارت‌های لازم

مثل یک استاد فکر کنید:نکات کلیدی برای پیشرفت در دوران دکتری و کسب مهارت‌های لازم

کتاب حاضر به دانشجویان دکتری  و اساتید، مهارت‌های ارتباطی و سازمانی مؤثر را خارج از حوزه دانشگاهی آموزش می‌دهد.نکات کلیدی برای پیشرفت در دوران دکتری و کسب مهارت‌های لازم را به شما آموزش می دهد.اغلب راهنمایان پایان‌نامه متمرکز بر محتوای پژوهشی هستند و مسائل دیگر مانند سازماندهی کار، ارائه سخنرانی، همکاری در تیم، مدیریت رابطه با استاد راهنما  و بهره‌گیری موثر از زمان، کمتر توجه می‌شوند. اما برخی دانشجویان سابق دکتری  معتقدند که تجربیاتی که در دوره دکتری  به دست می‌آورند، از جمله یادگیری نحوه حل مسائل پیچیده و همکاری مؤثر با دیگران، برای حرفه‌ی آینده‌شان ارزشمندتر از محتوای پایان‌نامه‌شان هستند. این کتاب به دانشجویان دکتری  کمک می‌کند تا بر مهارت‌های غیرعلمی خود، مانند ارتباط با دیگران و سازماندهی کار، کار کنند.

پیشرفت در دوران دکتری

انتخاب یک گروه تحقیقاتی برای پیشرفت در دوران دکتری

حتی قبل از شروع تحقیق در مقطع دکتری ، شما قطعاً تصمیمی را که تأثیر عمده‌ای بر موفقیت پروژه شما و شاید حتی در آینده شغلی شما خواهد داشته است، گرفته‌اید: انتخاب کرده‌اید که در یک گروه تحقیقاتی خاص و تحت هدایت یک مشاور یا استاد راهنما  پایان‌نامه خاص کار کنید. در حین انجام این انتخاب، به احتمال زیاد زمان زیادی را صرف فکر کردن در مورد پروژه تحقیقاتی خود کرده‌اید. ممکن است به سوالاتی پاسخ داده باشید: آیا می‌خواهم نوع تحقیقاتی را که برای پایان‌نامه/مدرک کارشناسی ارشد انجام دادم ادامه دهم یا می‌خواهم زمینه جدیدی را کشف کنم؟ آیا انجام آزمایشات را در آزمایشگاه ترجیح می‌دهم یا با رویکرد نظری احساس راحتی بیشتری می‌کنم؟ بدون شک، شما مجبور شده‌اید طولانی و سخت در مورد این ترجیحات شخصی فکر کنید.

با این حال، عامل موفقیت دیگری نیز وجود دارد که برای یک تجربه تحقیقاتی مولد و لذت بخش که شاید فکرش را نمی‌کردید، بسیار مهم است: گروهی که در آن کار خواهید کرد. فکر کنید که تیم خود جزیره‌ای را در ابتدایی‌ترین واحد اجتماعی تحقیقات علمی – به اصطلاح خانواده هسته‌ای علم – اشغال کرده‌است. گروه تحقیقاتی برای چند سال آینده، شما را در جزیره‌ای با این گروه خاص از مردم “سرگردان” خواهید کرد، چه دوست داشته باشید چه نخواهید.

مطمئناً، شما باید گروهی را انتخاب کنید که علم مورد نظر شما را انجام دهد، اما عوامل دیگری مانند اندازه و ماهیت گروه نیز مهم است. بنابراین، کمیابیم به بررسی عواملی که می‌توانند بر انتخاب گروه تحقیقاتی شما تأثیر بگذارند:

  1. موضوع تحقیقاتی: شما باید گروهی را انتخاب کنید که در زمینه تحقیقاتی شما تخصص دارد. بررسی کنید که گروه تحقیقاتی مورد نظر با پروژه تحقیقاتی شما سازگار است یا خیر.
  2. محیط کار: گروهی را انتخاب کنید که محیط کار آن با شما سازگار است. برخی از افراد فضایی راحت و دوستانه را ترجیح می‌دهند، در حالی که برخی از افراد فضایی صمیمی و فرمال را ترجیح می‌دهند.
  3. میزان تعامل با استاد راهنما گروه: برخی از افراد بیشتر از تعامل با استاد راهنما گروه خود لذت می‌برند، در حالی که برخی دیگر از تعامل کمتر خوششان می‌آید.
  4. اندازه گروه: بررسی کنید که گروه تحقیقاتی مورد نظر چقدر افراد دارد. گروه‌های بزرگ ممکن است برای برخی از افراد دشوار باشند، زیرا این افراد به راحتی نمی‌توانند با همه اعضای گروه کار کنند. گروه‌های کوچکتر معمولاً برای تعامل و همکاری بیشتر مناسب هستند.
  5. تخصص استاد راهنما گروه: بررسی کنید که استاد راهنما گروه تحقیقاتی مورد نظر دارای تخصص لازم در زمینه تحقیقاتی شما است یا خیر. همچنین بررسی کنید که استاد راهنما  گروه چه سبکی در رهبری گروه دارد و آیا با شما سازگار است یا خیر.
  6. تجربه استاد راهنما گروه: بررسی کنید که استاد راهنما گروه تحقیقاتی مورد نظر تجربه کافی در زمینه تحقیقاتی شما دارد یا خیر.
  7. فعالیت‌های تحقیقاتی گروه: بررسی کنید که گروه تحقیقاتی مورد نظر چه نوع تحقیقاتی انجام می‌دهد و آیا با رویکرد شما سازگار است یا خیر.
  8. امکانات گروه: بررسی کنید که گروه تحقیقاتی مورد نظر دارای امکانات لازم برای انجام تحقیقات شما است یا خیر.

در نهایت، برای انتخاب گروه تحقیقاتی، باید به نکات ذکر شده توجه کنید. بنابراین، قبل از اعلام تصمیم نهایی، ملاحظات فوق را در فرایند تصمیم‌گیری خود لحاظ کنید. اگر قبلاً تصمیم خود را گرفته‌اید، با آگاهی از مزایا و معایب نوع گروهی که به آن می‌پیوندید، همچنان از بازی جلوتر خواهید بود

پیشرفت در دوران دکتری

درباره سعید جوی زاده مترجم کتاب مثل یک استاد فکر کنید

سعید جوی زاده، مدرس دوره‌های پیشرفت و پژوهشگری در دوره دکتری است. او همیشه با دانشجویان دکتری کار کرده و باعث رشد و پیشرفت آن‌ها شده است. سعید جوی زاده باور دارد که دانشجویان دکتری می‌توانند با پژوهش و تحقیقات خود، به جهان کمک کنند و حای بهتری برای زندگی را فراهم کنند. او عاشق پژوهش و تحقیقات در دوران دکتری بوده و به خاطر تلاش‌هایش در این زمینه، موفق به تالیف کتاب‌های زیادی در زمینه پژوهش شده است. او مدیر مرکز کوچینگ ایران و موسس اولین مرکز کوچینگ تحصیلی در ایران است که به دانشجویان کمک می‌کند تا موفقیت خود را در دوران دانشجویی به دست آورند. کتاب‌های سعید جوی زاده شامل اصول نگارش مقالات علمی، مکاتبات بین‌المللی، آموزش پرپوزال نویسی و معجون مقاله نویسی می‌شوند که به دانشجویان و پژوهشگران مفید واقع شده‌اند.

امپراطوری و پیشرفت در دوران دکتری

بعضی از اساتید، به گروه خود اجازه می‌دهند که به صورت بسیار گسترده تر شود. این گروه‌ها می‌توانند به راحتی 10 تا 20 دانشجوی دکتری  یا بیشتر، همراه با چندین دوره فوق دکتری  را در بر بگیرند. بخش قابل توجهی از تحقیقات دانشجویان دکتری  در چنین گروه‌هایی صورت می‌گیرد. زندگی برای آنها معمولاً بد نیست، علیرغم اینکه تعامل با استاد “مشهور” آنها ممکن است کمیاب باشد. در گروه، دکتری ی ارشد به عنوان مشاور حضور دارند و بیشتر دانشجویان ارشد دکتری  نیز به آن‌ها مراجعه می‌کنند. هر موضوعی که در چنین گروه‌های بزرگ بررسی می‌شود، برنده نخواهد بود و برخی به طور کامل شکست خواهند خورد. با این حال، وجود ابزار دقیق و پایگاه مهارتی گسترده، شما را قادر می‌سازد تا به سرعت داده‌های مورد نیاز را به دست آورید. در صورتی که پروژه شما با شکست مواجه شد، پروژه‌های دیگری نیز وجود دارند که می‌توانید به آن‌ها مشغول شوید. بیشتر از هر گروه دیگری، تعامل با همسالان شما موفقیت شما و لذتی که از تحقیقات دکتری  دریافت می‌کنید را تعیین می‌کند. با وجود اینکه ارتشی از محققان جوان وجود دارد، شما این امتیاز را دارید که بیشترین تعداد دانشجویان و دانشمندان ارشد را پیدا کنید و روی آن‌ها کلیک کنید. حتی ممکن است تصمیم بگیرید که روی یک سری پروژه کار کنید و نتایج را به اشتراک بگذارید. در نهایت، برای تعامل نادر با استاد مشهور خود آماده باشید. وقتی به آزمایشگاه مراجعه می‌کنید، آماده باشید تا بیشترین بهره را ببرید.

زنده ماندن در یک گروه غیر حامی

اگر هنوز یک گروه تحقیقاتی را انتخاب نکرده‌اید، ایده خوبی است که در مورد اینکه در کدام گروه بیشتر عمل می‌کنید، فکر کنید. تأثیر همکاری و مشورت با افراد گروه بر عملکرد شما در طول و بعد از پروژه دکتری شما بسیار مهم است. بنابراین، باید گروهی را پیدا کنید که علاقه‌مند به علوم مورد علاقه شما باشد و همچنین با شخصیت شما سازگاری داشته باشد.

متأسفانه، فهمیدن این موضوع برای بسیاری از ما آسان نیست. خیلی چیزها به افراد خاص در آزمایشگاه بستگی دارد، به خصوص شخصی که آن را اجرا می‌کند. ممکن است فکر کنید که در یک گروه کوچک رشد خواهید کرد، اما در یک گروه بزرگ بسیار راحت‌تر خواهید بود. اما این فکر اشتباه است. اگر گروه مناسبی را پیدا نکنید، ممکن است در طول پروژه با مشکلاتی مواجه شوید یا حتی احساس کنید که پشتیبانی کافی ندارید. برای جلوگیری از این موقعیت، باید به دقت گروه‌های مختلف را بررسی و با توجه به علاقه‌مندی‌های و شخصیت خود، گزینش کنید.

با توجه به اینکه هر گروه دارای فضایی منحصر به فرد است، باید با اعضای گروه صحبت کنید و تلاش کنید تا بهترین گروه را برای خود انتخاب کنید. همچنین، باید به نکاتی مانند موضوعات پژوهشی، فرصت‌های شغلی، فضای آزمایشگاه، سطح تجربه اعضای گروه و محدودیت‌های مالی توجه کنید.

هر روز را بر اساس محصولی که درو می‌کنید قضاوت نکنید، بلکه بر اساس دانه‌هایی که کاشته اید قضاوت نکنید.

-رابرت لوئیس استیونسون

روز اول شما در آزمایشگاه است و احتمالاً با تجربه احساسات گوناگونی مانند هیجان، کنجکاوی و اضطراب روبرو خواهید شد. شما چندین سال در این آزمایشگاه با این گروه از افراد، از جمله استاد راهنما  خود، کار خواهید کرد. این روز اول مهم است، زیرا یک تعهد طولانی مدت است، بنابراین مهم است با پای راست شروع کنید. اما اگرچه ممکن است مشتاق باشید تا به راه بیفتید و استعداد علمی خود را به دیگران ثابت کنید، بهتر است در ابتدا زمانی را برای جهت‌گیری، ملاقات با افراد گروه خود و استاد راهنما تان، آشنایی با چیدمان و امکانات دانشگاه و خدمات دانشجویی بگذارید.

احتمالاً یک نیمکت آزمایشگاهی و یک میز برای شما تعیین شده است. در روزهای اول خود در آزمایشگاه، بهتر است به جای شروع با اولین مجموعه آزمایشات، مدتی را صرف تجهیز فضای کاری خود با تجهیزات و مواد مورد نیاز کنید. میز خود را به یک مکان راحت و شخصی برای کار تبدیل کنید، زیرا زمان زیادی را در آنجا سپری خواهید کرد. همچنین، ممکن است برای ثبت‌نام در حساب ایمیل دانشگاه و پر کردن فرم‌هایی برای دبیر بخش و غیره نیاز به انجام داشته باشید. حتماً قبل از شروع آزمایشات خود این وظایف اداری را انجام دهید.

در زیر چند پیشنهاد برای راحت‌تر شدن در روزهای اول به عنوان یک دانشجوی فارغ التحصیل آمده است که به شما کمک می‌کند تا شروع خوبی داشته باشید. در فصل‌های آتی، به برخی از این مسائل با جزئیات بیشتری پرداخته خواهد شد.

با بخش تحقیقاتی خود آشنا شوید

از روزهای اولی که به عنوان یک دانشجوی فارغ التحصیل وارد بخش خود می‌شوید، برای آشنایی با عملکرد درونی این بخش استفاده کنید. اگر قبلاً این کار را انجام نداده‌اید، خود را به رئیس بخش و همچنین استادیار ان اداری، تکنسین‌ها، استادیار ان آزمایشگاه، کتابداران و سایر پرسنل کلیدی معرفی کنید. این زمان، زمانی برای خجالتی بودن نیست. در ابتدای کار، خود را معرفی کنید تا مردم هنوز به مدت شش ماه آینده به فکر این نباشند که شما دانشجوی کارشناسی ارشد، کارشناسی، فوق دکتری یا تکنسین آزمایشگاه هستید. هنگامی که برای اولین بار با مردم ملاقات می‌کنید، مودب و روشن‌فکر باشید. افرادی که با آنها کار خواهید کرد، برای شما بسیار مهم هستند و اولین برداشت‌ها بسیار مهم هستند. تا زمانی که با محیط اطراف خود آشنا نشده باشید و افراد کلیدی اطراف خود را ملاقات نکرده باشید، نمی‌توانید به طور موثر کار کنید. بنابراین مطمئن شوید که تمام روز خود را در آزمایشگاه حبس نکنید. صحبت خود را باز کنید، با همکاران خود معاشرت کنید و برای درک نکات و نکات بخش خود تلاش کنید. اگر به اطلاعاتی در مورد دپارتمان یا دانشگاه نیاز دارید، از دانشجویان ارشد و کارکنان ارشد بپرسید. حتماً خود را به افرادی معرفی کنید که برای تحقیق شما حیاتی هستند، مانند کسانی که مسئول سفارش مواد و تجهیزات اولیه، بهره‌برداری از تجهیزات فنی و حفظ ایمنی آزمایشگاه هستند. علاوه بر این، حتماً با روش‌های ایمنی و تخلیه آزمایشگاه آشنا شوید و در صورت نیاز به کجا برای کمک مراجعه کنید. شاید مهم‌تر از همه، سعی کنید فردی را شناسایی کنید که ممکن است یک مربی خوب باشد؛ مثلاً یک دانشجوی ارشد در گروه شما یا یک گروه مشابه که می‌توانید به آنها مراجعه کنید. لطفاً به فصل مراجعه کنید. اگر به اطلاعاتی در مورد دپارتمان یا دانشگاه نیاز دارید، از دانشجویان ارشد و کارکنان ارشد پرسش کنید. حتماً خود را به افرادی معرفی کنید که برای تحقیق شما حیاتی هستند، مانند کسانی که مسئول سفارش مواد و تجهیزات اولیه، بهره برداری از تجهیزات فنی و حفظ ایمنی آزمایشگاه هستند. علاوه بر این، حتماً با روش‌های ایمنی و تخلیه آزمایشگاه آشنا شوید و در صورت نیاز به کجا مراجعه کنید. شاید مهم‌تر از همه، سعی کنید فردی را شناسایی کنید که ممکن است یک مربی خوب باشد؛ مثلاً یک دانشجوی ارشد در گروه شما یا یک گروه مشابه. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد چگونگی پیدا کردن یک مربی، به فصل مراجعه کنید. این فرد می‌تواند به شما کمک کند تا طرز استفاده از تجهیزات را به شما نشان دهد و راهنمایی‌های حرفه‌ای ارزشمندی را در طول دوره کاری شما به عنوان دانشجوی دکتری  ارائه دهد.

یک برنامه کاری تدوین کنید و یک برنامه تنظیم کنید

قبل از شروع به انجام هرگونه آزمایش، باید یک برنامه کاری جامع ایجاد کنید و زمان‌بندی مناسبی برای خود تنظیم کنید تا به طور موثر و با تمرکز بر روی وظایف برنامه کاری خود، کار خود را انجام دهید. بهتر است با کمک استاد راهنما  خود این کار را انجام دهید تا اطمینان حاصل کنید که به سمت هدف مشترک حرکت می‌کنید. پروژه خود را به فازهای مدیریت‌پذیر تقسیم کرده و برای هر مرحله، یک جدول زمانی دقیق تنظیم کنید. حتماً زمان‌بندی مناسبی برای خود تعیین کنید زیرا همیشه کار کردن به صورت سالم و عاقلانه نیست. پس از تعیین اهداف خود و ترسیم نقشه راه، رعایت زمان‌بندی شما برای بهبود بهره‌وری و بهبود کارایی شما بسیار حائز اهمیت است. (برای بحث دقیق‌تر در مورد هدف‌گذاری و مدیریت زمان، به فصل مربوطه مراجعه کنید.)

یک نوت بوک آزمایشگاهی مناسب نگهداری کنید

یکی از عوامل اصلی موفقیت در تحقیقات شما، توانایی شما در نگهداری سوابق دقیق از خود است که این مسئله ممکن است بدیهی به نظر برسد، اما بسیار مهم است و به اندازه کافی بیان نشده است. بدون اینکه در دام فکر خود بیفتید که یک دفترچه یادداشت آزمایشگاهی منظم کافی است، باید به خاطر داشته باشید که جدول مرتب داده‌ها کافی نیست. شما باید همه چیز را یادداشت کنید، از جمله همه چیزهای موثر و همه چیزهای که موثر نبوده‌اند. از یادداشت‌های حاشیه‌ای نیز نترسید. برای داشتن یک دفترچه یادداشت آزمایشگاهی خوب، باید به دقت و کامل بودن آن توجه کنید و دستخط خود را به صورت جدی و با استفاده از خط کش بهبود دهید. این را به عادت روزانه خود تبدیل کنید. در آزمایش، از عجله در نوشتن پارامترهای مهم خودداری کنید؛ زیرا تمام جزئیات را با پایان آزمایش به خاطر نخواهید آورد. اگر از ابتدا یک رکورد مناسب داشته باشید، درک داده‌های تجربی خود و منطق پشت طراحی آزمایش را آسان‌تر خواهید داشت.

شیوه‌های نگهداری مرجع خوب را ایجاد کنید

همانطور که در حین تحقیقات خود هستید، باید یک کتابشناسی فعال داشته باشید؛ به عبارتی فهرستی از منابع و انتشاراتی که به عنوان مرجع در پروژه تحقیقاتی خود استفاده می‌کنید. از ابتدای کار خود باید شروع به گردآوری این کتابنامه کنید و با پیشرفت کارتان آن را به‌روزرسانی کنید. در لحظه‌ای که به مرحله نوشتن گزارش‌ها، مقالات تحقیقاتی و پایان‌نامه خود رسیدید، این بخش از حجم کار شما را به شدت کاهش می‌دهد. در هنگامی که اطلاعات کافی برای یک گزارش اولیه دارید، عادت کنید کار خود را بنویسید و آن را به کارگاه‌ها یا کنفرانس‌ها ارسال کنید. ارائه مقاله در کنفرانس یا جلسه دپارتمان، یک تمرین خوب در این مرحله از آموزش شما است. ایجاد سابقه از طریق این نوع ارائه‌ها به شغل شما کمک می‌کند. البته هدف هر دانشمندی این است که مقالات خود را در مجلات با تأثیر بالا منتشر کند؛ اما این یک مرحله بعدی است که در اینجا نیاز به نگرانی نیست. در حال حاضر، نکته مهم این است که متمرکز بمانید و سوابق خوبی از کار خود، هم در آزمایشگاه و هم در کتابخانه، نگه دارید.

مقابله با فراز و نشیب‌های اولیه

زندگی پر از فراز و نشیب است و این در مورد شما به عنوان یک دانشجوی ارشد نیز صادق است. دانشمندان با تجربه می‌دانند که تحقیقات گاهی خسته‌کننده می‌شوند و همیشه به‌صورت پیش‌بینی شده پیش نمی‌روند. اما دانشمندانی که تازه وارد این حرفه هستند، سختی بیشتری در مدیریت انتظارات و ناامیدی‌هایشان دارند. بنابراین، شما باید انتظار داشته باشید که دوره‌های استرس و اضطراب را پشت سر بگذارید، چه به دلیل کار، تحصیل یا مسائل شخصی. زمانی که فشار بیشتر از حد معمول است، استراحت کوتاهی ایده‌آل برای کاهش استرس است. نباید برای استراحت خودتان احساس گناه کنید و باید آمادگی لازم را برای ادامه کار داشته باشید.

احتمالاً شما باید از محیط‌های آشنا دور شده‌اید تا در مقطع کارشناسی ارشد شرکت کنید و دوستان و شاید خانواده را پشت سر بگذارید. برای ایجاد یک شبکه اجتماعی و گروه‌های پشتیبانی غیررسمی خود، باید وقت بگذارید. این افراد می‌توانند شامل اعضای تیم تحقیقاتی شما، همکاران مسن‌تر، همسالان یا هر کسی باشند که با آنها ارتباط برقرار می‌کنید. شما به این افراد برای مطرح کردن مشکلات خود و در مواقعی که بیشتر به حمایت اخلاقی نیاز دارید، مراجعه کنید. همیشه مشکلات را برای خود نگه ندهید و به دنبال پیدا کردن راه‌حل‌های آنها باشید. هر کسی در مقطعی از سال‌های تحصیلات تکمیلی خود با مشکلاتی مواجه می‌شود، بنابراین مواجه شدن با مشکلات جایی برای شرمندگی ندارد. مشکلات حل نشده به خودی خود از بین نمی‌روند. اگر آنها را حل نکنید، شب‌ها شما را بیدار نگه می‌دارند تا جایی که استرس و اضطراب شما را چنان تحت فشار قرار می‌دهد که یافتن راه بازگشت در مسیر درست دشوار خواهد بود. در زمان‌هایی که همه چیز بیش از حد از عهدهشما برمی‌آید، باید کسی را پیدا کنید که با او صحبت کنید. در نهایت، در حالی که زندگی دانشجویی فارغ التحصیل می‌تواند سخت باشد، باید زمانی را برای تفریح و استراحت اختصاص دهید.

با دیگران در گروه یا بخش خود ارتباط برقرار کنید

برای راه‌اندازی یک تابلوی پیام آنلاین و فضای مشارکتی برای گروه یا بخش خود، می‌توانید از نرم‌افزار ویکی (که گزینه‌های متعددی برای انتخاب وجود دارد) استفاده کنید. اگر چنین تابلوی پیامی قبلاً وجود نداشته باشد، آن را با جزئیات مرتبط و سایر اطلاعات عملی پر کنید؛ مانند نحوه و محل سفارش لوازم، درخواست بودجه سفر، فهرستی از کنفرانس‌ها و جلسات آینده، و مکان‌هایی برای ثبت‌نام در گردش‌ها یا سایر فعالیت‌های گروهی. ویکی‌ها راه بسیار خوبی برای ایجاد روحیه تیمی، همکاری موثرتر و به اشتراک گذاری دانش با گروه شما هستند.

برای ایجاد یک باشگاه مجلات مجازی، می‌توانید مجلات را منتشر کنید و گروه خود را از شرکت‌کنندگان جمع‌آوری کنید. سپس، یک گروه از سخنرانان را انتخاب کنید و از هر سخنران بخواهید یک مجله را ارائه دهد. با همکارانی از پایین سالن در چت روم آنلاین خود یا در یک کشور دیگر، در مورد مقالات انتخاب شده بحث کنید.

نقد و بررسی‌ها

هنوز بررسی‌ای ثبت نشده است.

اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “مثل یک استاد فکر کنید:نکات کلیدی برای پیشرفت در دوران دکتری و کسب مهارت‌های لازم”